Etiket: #Gül Distilasyonu
Büyük bakır başlık, altındaki kanal ve gül distilatının henüz araştırılmamış yolculuğu
Bir gül imbiğine uzaktan bakıldığında çoğu insan yalnızca büyük bir bakır kazan görür. Oysa geleneksel Türk tipi gül imbiği; kazandan, kubbeli kapaktan, dikey boyundan, büyük yuvarlak başlıktan, başlığın altındaki özel kanaldan ve soğutma havuzuna uzanan borulardan oluşan bütüncül bir damıtma sistemidir.
Özellikle imbiğin üstündeki büyük başlık ve bu başlığın altında bulunan kanal dikkat çekicidir. Çünkü bu bölüm yalnızca buharın yönünü değiştiren bir geçiş noktası değildir. Başlığa çarparak erkenden sıvıya dönüşen aromalı buharın yeniden kazana damlamasını önlemeye ve oluşan distilatı soğutma borularına taşımaya yardımcı olur.
Peki, uzun yıllar içinde ustaların deneyimiyle biçimlenen bu yapı gül suyunun kimyasal bileşimini etkiliyor olabilir mi? Türk tipi imbik neden İran ve Bulgaristan’daki bazı geleneksel sistemlerden farklı görünmektedir? En önemlisi, bu farklılıklar bugüne kadar bilimsel olarak araştırılmış mıdır?
Yanıt oldukça dikkat çekicidir: Gül damıtımı üzerine çok sayıda çalışma bulunmasına rağmen, Türk tipi gül imbiğinin başlık ve kanal yapısı henüz yeterince araştırılmamıştır....
Isparta Gül Yağını Diğer Ülkelerde Üretilen Gül Yağlarından Ayıran Özellikler Nelerdir?
Coğrafya, iklim, hasat zamanı ve distilasyon yöntemi gül yağının kimyasal yapısını nasıl etkiler? Gül yağında gerçek kalite nasıl değerlendirilir?
Rosa damascena, dünyada gül yağı üretiminde kullanılan en önemli gül türlerinden biridir. Türkiye’nin Isparta ve Göller Yöresi başta olmak üzere Bulgaristan, İran, Fas ve bazı başka ülkelerde yetiştirilir.
Aynı gül türü kullanılmasına rağmen farklı bölgelerde üretilen gül yağlarının kokusu ve kimyasal bileşimi tamamen aynı olmayabilir. Bunun nedeni yalnızca ülke farklılığı değildir. İklim, rakım, bahçenin konumu, hasat saati, çiçeğin bekletilme süresi, distilasyon yöntemi ve depolama koşulları da elde edilen yağı etkiler.
Bu yazının amacı ülkeleri “daha iyi” veya “daha kötü” şeklinde sıralamak değildir. Amaç, Isparta gül yağının tanımlanabilir özelliklerini açıklamak ve gül yağında gerçek kalitenin nasıl değerlendirilmesi gerektiğine açıklık getirmektir.
Yazının ana fikri
Coğrafya gülün taşıdığı potansiyeli şekillendirir; üretim kalitesi ise bu potansiyelin yağa ne ölçüde aktarılacağını belirler.
Dünyada gül yağı hangi ülkelerde üret...
Gülün yalnızca kokulu suyunu değil, distilasyonla ortaya çıkan doğal bütünlüğünü korumayı amaçlayan farklı bir üretim yaklaşımı
Taze Isparta gülleri distilasyon kazanına girdiğinde yalnızca güzel kokulu bir su elde edilmez. Gül yapraklarında bulunan farklı özellikteki aromatik bileşenler, su buharının yardımıyla çiçekten ayrılarak distilata taşınır.
Soğutulan buhar yeniden sıvıya dönüştüğünde iki temel bölüm ortaya çıkar:
Büyük ölçüde sudan oluşan aromatik gül distilatı
Suda çok az çözünen uçucu gül yağı
Geleneksel gül yağı üretiminde yüzeyde toplanan yağ fazı ayrılır ve gül yağı olarak değerlendirilir. Geriye kalan aromatik su ise gül suyu veya gül hidrosolü olarak adlandırılır.
Peki, gül yağı bu sıvıdan ayrılmazsa ne olur?
Kısa cevap şudur: Distilasyonla gelen doğal yağ fazı ürünün içinde tutulmuş olur. Ancak bu, yağın tamamının suda çözündüğü anlamına gelmez. Yağın bir bölümü çok küçük damlacıklar hâlinde dağılabilir, bir bölümü zamanla yüzeye çıkabilir; suda çözünebilen bazı aromatik maddeler ise su fazında kalır.
İşte “yağı ayrılmamış gül suyu” yaklaşımının temelinde bu fark bulunur.
Önce distilasyonu anlayalım
Gül distilasyonu, taze gül çiçeklerinin su vey...


